Het spel en de knikkers. Er kan er maar eentje de beste zijn. Maar gaat het om de beste zijn? Nou, een betere versie van jezelf zijn…. De beste versie! Is er nog hoop voor de mensheid? Vandaag zeg ik ja. Geïnspireerd door Abdi Nageeye. Onze voortreffelijke medelander. Een vluchteling. Uit Verweggistan.

Er is een reden, dat Heks nooit naar Zomergasten kijkt. En die reden heet Not de Nada. Ofwel Rot de Grote Vergelder. Ooit een grote liefde van Heks, ik heb maar liefst drie keer een relatie met de ellendeling gehad, maar tegenwoordig weet ik de man op waarde te schatten: Een hopeloze uitvreter van een rasnarcist.

De uitvreter is dol op Zomergasten. Zomerse zondagavonden, waarop het programma werd uitgezonden waren heilig. Het was absoluut de bedoeling om de hele avond uit te zitten, ongeacht of ik er iets aan vond of niet. Uitvretertje houdt van verantwoorde televisie. Hij slaat anderen graag om de oren met in de programma’s opgedane verantwoorde praat.

Opmerkelijk, omdat hijzelf ongelofelijk asociaal in het leven staat. Hij zal nooit iets voor een ander doen, tenzij hij er zelf beter van wordt. Ook huldigt hij het principe, dat als hij een ander naar beneden trapt, hijzelf een stukje stijgt. Hij verkondigt dit principe ook, hij draagt het uit!

Heks kijkt dus niet naar Zomergasten. Ik heb er een bloedhekel aan. Toch zie ik gisteren een klein stukje voorbij komen. Er zit een beeldschone vrouw tegenover de interviewster. Net als ik langs zapp begint een fragment van haar keuze af te spelen. Het is een stukje uit Mr. Robot, een Amerikaanse drama-thriller-televisieserie. Het fragment komt bij me binnen als een kanonskogel…..

Hoofdpersoon Eliot, gespeeld door de fenomenale acteur Rami Malek, krijgt van zijn therapeut de vraag wat hem toch zo teleurstelt in de maatschappij. Wat volgt is een trieste monoloog.

‘Misschien omdat we met zijn allen dachten, dat Steve Jobs een geweldige man was, ook al werd hij rijk over de rug van kinderen. (Een beeld van een fabriek van IPhones wordt vertoond, waar kinderen met hun kleine vingertjes telefoons assembleren) Misschien omdat het er op lijkt dat al onze helden nep zijn. (Lance Armstrong in beeld, Bill Cosby in beeld…..) De wereld is 1 grote schijnvertoning. We vallen elkaar lastig met commentaar, geklets dat zich vaak voordoet als inzicht. (Beelden van Twitter) Misschien omdat sociale media intimiteit suggereren (Beelden van Zuckenberg en Facebook) Of omdat we er voor stemmen, niet met vervalste verkiezingen, maar met onze spullen, ons geld….. (Beelden van shoppende vrouwen, Black Friday posters) Daar zeg ik niets nieuws mee, we weten allemaal waarom. Niet omdat Hunger Games ons gelukkig maken, maar omdat we verdoofd willen zijn. Omdat het pijnlijk is om niet te doen alsof. Omdat we lafaards zijn….. Fuck society!’

‘Eliot, je zegt niks,’ maant de therapeute. Het was slechts een monologue intérieur. De man blijkt helemaal niets hardop te hebben gezegd….. ‘What’s wrong?’ vervolgt de therapeute.

Nothing,’ zit de kwetsbare Eliot dan tot slot.

Ja, dit stukje raakt me diep. Het is namelijk zo waar. Hoe vaak voel ik me niet verschrikkelijk over de maatschappij? De mensheid? Haat ik mensen, mezelf incluis.

Om onze hebberigheid. Ons onvermogen om de wereld een betere plek te maken. Onze agressie. Onze domheid. Kortzichtigheid. Ons gelieg. Het gemak waarmee we elkaar bedriegen. Een poot uitdraaien. Elkaar laten stikken. Lijkenpikken. Om nog maar te zwijgen over hoe we met onze Grote Moeder om gaan. Met het fantastische gevarieerde plantenrijk. Met onze mededieren……

De mens ‘Kroon der Schepping’? Wat een giller!

Er is nog een stukje televisie, dat me diep raakt. Dat is het einde van de marathon voor mannen in Tokyo. Die geweldige laatste 200 meter, waarin onze landgenoot zilver haalt. Ja, nu zijn we opeens massaal blij met een vluchteling! Nu is zo’n vluchteling opeens een echte Hollander!

Maar goed. Alle sarcasme ten spijt: Die Abdi Nageeye raakt me ook diep in het hart. Niet omdat hij zilver pakt bij de Olympische Spelen. Nee, het feit dat hij achterom kijkt en zijn vriend, de Belgische Bashir Abdi, met zijn hand maant om in zijn slipstream mee te gaan naar de finish, vind ik fenomenaal.

Hij loopt zo de kans zijn eigen kans op een medaille te verspelen. Want herhaaldelijk omkijken en met je hand wapperen kan je net een paar fatale secondes kosten. Het gaat toch ten koste van je balans en concentratie.

Maar Nageeye doet het toch. Hij gunt zijn vriend en voormalig landgenoot, ze zijn allebei lang geleden Somalië ontvlucht, die bronzen plak. Hij trekt hem met zijn aandacht en inzet bij wijze van spreken over de streep. Zonder Nageeye had Abdi geen medaille gescoord.

Heks vindt dit mooi. Heel wat beter passend in het Olympische gedachtegoed, dan die loper, die eerder in de race alle flesjes water van een langs de route opgestelde tafel veegt, zodat zijn uitgedroogde en oververhitte concurrenten niets te drinken hebben……

‘De aarde is een leerschool,’ hoor je nogal eens in spirituele kringen. Nou, beter gezegd: Je wordt doodgegooid met die tekst. Sinds Oprah Winfrey het jaren geleden als een slogan begon te hanteren in haar dagelijkse opvoedkundige televisiepraktijken is dit gedachtengoed gemeengoed geworden.

De aarde als leerschool. Ja. Tja. Ok, een leerschool……

Helaas is de mensheid nogal hardleers. Als je de geschiedenis er op nakijkt zie je niet veel verbetering ten opzichte van duizenden jaren geleden. De diverse bevolkingsgroepen kunnen nog steeds elkaars bloed wel drinken en doen dat dan ook regelmatig. Het is nog steeds verdeel en heers. Er worden nog steeds overal op de wereld mensen vervolgd, onderdrukt en gediscrimineerd. Om dus nog maar te zwijgen van hoe we met onze Grote Moeder om gaan. Dat is er al helemaal niet beter op geworden onder invloed van deze leerschool……

Sommige spirituele tradities gaan er van uit, dat een groep uitverkorenen de ondergang van deze wereld zal gaan overleven. Dit gedachtegoed kom je in allerlei stromingen tegen. ‘De onbewuste mens zal achterblijven, terwijl de meer verlichte types evolueren,’ krijg ik in spirituele kringen naar mijn kop. Lees ik in verlichte boeken. Peperen sommige betweters me in.

Maar ook in andere stromingen doen deze ideeën opgeld. Kijk de bijbel er maar op na. Of de diverse sektes. Fanatieke christengroeperingen ook. En wat dacht je van radicale islam? Die kunnen hier ook wat van.

‘Lekker makkelijk,’ denkt Heks dan, ‘Probleem opgelost.’

Leven in je leven. Wakker worden. Herinneren.

Er is een bhoeddhistische heilige, die heeft gezworen pas naar Nirvana te vertrekken, als alle mensen verlicht zijn. Dat heeft me altijd enorm aangesproken. De ander over de streep trekken. Omkijken naar je naaste en diegene uitnodigen in je slipstream. Het gaat niet alleen maar om winnen. Winst betekent niets zonder je naaste. ‘Alleen op de wereld’ kun je van niemand winnen.

Elkaar wat gunnen. Elkaar niet het water uit de mond stoten.

De mooiste medaille deze Spelen was de zilveren medaille van Abdi Nageeye. Direct gevolgd door die van de Somalische Belg. Omdat Nageeye zijn winst deelde met zijn maatje. Omdat hij hem had kunnen verspelen op die manier. Omdat hij liet zien, waar het echt om gaat in sport.

En in het leven.