Maandag aan het eind van de ochtend wandel ik uitgebreid met varkentje door het Leidse Hout. Na een kwartiertje komen we mijn goede vriend, buurman en Dikkertje Tromkoorgenoot tegen met zijn hond Carlos, de Duitse herder met flapoor. Een hele grote vriend van Ysbrandt. Hij loopt me bijna ondersteboven van enthousiasme. Ysbrandt raakt ook door het dolle en gezamenlijk lopen we verder.

Zoals altijd zijn mijn vriend en ik in no time de vreemdste gesprekken aan het voeren. Voor anderen is dit gezelschap nauwelijks te harden, maar wij vermaken ons altijd prima samen. Vandaag vertelt hij over zijn werk bij vluchtelingenwerk. Hoe ze momenteel mensen in caravans proppen in Duinrell. ‘Soms wel drie mensen in 1 kleine ruimte. Echt Heks, loop je daar met iemand naar binnen, zo van: “Hier gaat u dan wonen.” Heftig hoor. Soms stoppen ze mensen bij elkaar, die elkaar de kop wel kunnen inslaan.’

Dat laatste heb ik ook wel eens voorbij zien komen bij een vluchtelingvriendinnetje van me. Als Hutsi zat ze met een stel Tutsies opgescheept in een huis hier om de hoek. Of andersom, het is maar vanuit welk perspectief je het bekijkt…..

‘Ach, die mensen bij vluchtelingenwerk doen enorm hun best. Er gebeurt heel veel vrijwillig en soms krijgen die vrijwilligers ook helemaal niet de aansturing en waardering, die broodnodig is. De verwachtingen zijn vaak ook nog eens huizenhoog.’ Ook dat heb ik wel eens aan den lijve ondervonden.

Je doet iets voor iemand in die situatie en voor je het weet word je overspoeld met allerlei verzoeken, variërend van het opknappen van een tuin, tot fungeren als privé taxi….. Absurd natuurlijk in geval van Heks. Die heeft genoeg aan haar eigen praktische sores. Mensen met vreselijke ervaringen en verhalen opvangen valt om de dooie dood niet mee. Een vriend van me heeft zich er jarenlang intensief mee bezig gehouden. Hij heeft daar zelfs een secondair emotioneel trauma aan over gehouden.

Huh? Ja, dat bestaat. Als je maar genoeg rauwe ellende van mensen over je heen krijgt, kun je daar zelf post traumatische stressverschijnselen aan over houden. Misschien is dat wel de belangrijkste reden, dat velen zich afzijdig houden van andermans ellende. Bang om ermee besmet te raken. Slechts weinigen durven die last werkelijk te dragen. Thay heeft het in dat kader over ‘my joy and pain are one’ in dat prachtige gedicht van hem:

My joy is like Spring, so warm 
it makes flowers bloom all over the Earth. 
My pain is like a river of tears, 
so vast it fills the four oceans.

Please call me by my true names, 
so I can hear all my cries and my laughter at once, 
so I can see that my joy and pain are one.

Please call me by my true names, 
so I can wake up, 
and so the door of my heart 
can be left open

Door dat allebei te voelen, toe te laten, kan je hart open blijven. En als je hart open is, is elk mens je partner, je medemens. Je kunt om geen enkel mens meer heen. Zelfs eikels en idioten kun je niet meer zomaar afserveren. Al mag je ze best een beetje op afstand houden, heb ik ontdekt.

Zondag in de kerk ging ik helemaal achterin zitten, in een rij met lege stoelen. Voor me was ook een vrij lege rij. Een man schoof, zodra hij me in het oog kreeg, zo’n vijf plaatsen opzij om schuin voor me te gaan zitten. Met zijn hoofd half omgedraaid zat hij me in de gaten te houden. Aandacht te trekken. Na de eucharistie kwam hij naast me zitten. Bovenop mijn hoed. Gelukkig had ik de stoel naast me vol tas en jas liggen. Kijk, die meneer mag Heks best op afstand houden. Beleefd en vriendelijk en met een open oog voor de eenzaamheid en frustratie, die uit zijn poriën ademt. Maar desalniettemin: Gezonde afstand. Heerlijk.