Ja! Het is eindelijk weer zover! Heks stort zich op de Matthäus-Passion, dat prachtige oratorium van Bach waar heel Nederland verzot op is. Het zit er nog aardig in bemerk ik tot mijn vreugde. En oh, wat is het toch prachtige muziek!

Dinsdagavond ga ik dan eindelijk weer naar het koor. Mijn maatjes zitten al naar me uit te kijken als ik binnen kom. ‘Gelukkig nieuwjaar, meisjes,’ roept Heks vrolijk. De allerbeste wensen vliegen over en weer door de lucht. Even later komt mijn achterbuurvrouw binnenzeilen. Ik heb haar bijna een jaar niet gezien, want ze is projectlid voor de Matthäus-Passion. De rest van het jaar zingt ze in een ander koor.

‘Er zijn vier mensen uit mijn eigen koor bij dit jaar, gezellig!’ Heks kijkt om zich heen. Ons vaste gezelschap is behoorlijk uitgedijd. Ik zie allemaal nieuwe gezichten, maar ook veel vaste gastzangers.

Om klokslag kwart voor acht zet onze dirigent ons aan het werk. Onze middenribspieren worden opgerekt, we moeten zachtjes glijtonen zingen en ga zo maar door. Heks staat te piepen en te kraken. In mijn hoofd is nog steeds een snotveldslag aan de gang en mijn longetjes maken rare piepgeluiden. Ik mag mezelf dan officieel weer helemaal beter hebben verklaard, veel soeps is het nog steeds niet.

Niet veel later zingen we het openingslied uit de passie: ‘ Kommt, ihr Töchter, helft mir klagen’ Zo mooi! En Heks kent het nog helemaal uit haar hoofd, dat is het voordeel van dat idiote muzikale geheugen van me. Eenmaal opgeslagen raak ik iets nooit meer kwijt.

In de pauze komen de tongen los. Wie waar hoe de feestdagen heeft doorgebracht. En meer vrolijke en triviale onderwerpen…. We lachen en kwebbelen er op los.

Maar al snel worden we weer opgetrommeld. We gaan aan het laatste lied werken. ‘Wir setzen uns mit Tränen nieder’. Ook alweer zo’n geweldige knaller. Heks raakt ontroerd. Dit grote koor. Dit prachtige lied. Mijn keel knijpt dicht. Even kan ik niets uitbrengen en het is niet vanwege de verkoudheid. Dan gaan toch alle registers open.

Mijn stem mengt zich met al die andere stemmen. Zelfs de hoge noten pak ik weer mee. Het lijkt wel of het gehele koor plotseling naar een hoger niveau wordt getild. Individuele zangers stemmen af tot 1 zangorgaan. Zoals altijd raakt het me diep. Ook de dirigent is tevreden. ‘Helemaal niet slecht!’ roept hij enthousiast, ‘Ik heb niet mijn hele programma van vanavond af kunnen werken, maar ik ben niet ontevreden!’

Het zit er alweer op. In een kakofonie van geluiden breken we de bijeenkomst op. Langzaam drommen we de kerk uit. Links en rechts wordt nog wat bijgekletst. Heks glijdt behendig om de massa heen naar buiten. Ik heb nog dingen te doen: Thuis zit een ongeduldig hondje op me te wachten. Hij wil nog eventjes een wandeltje doen……

 

Tact: Zodanig inspelen op de gedachten/ gevoelens / het standpunt / de situatie van de ander dat onnodige irritaties voorkomen of weggenomen worden. Een wonderschone eigenschap! Niet iedereen is er mee behept helaas……

images-22

Tact is ook zo’n dingetje. Een vermogen dat niet iedereen bezit. Het lijkt een onbelangrijke eigenschap. Vooral in ons kikkerlandje waar Koning Botte Boer regeert: Voortgekomen uit ons verleden van puriteinse ploeteraars, onze voorouders. Kort door de bocht zwaait hij zijn scepter over murwgeslagen onderdanen.

tact2-copy

Ik ken mensen met tact. Je vist ze er niet direct uit, want daar zijn ze weer te tactvol voor. Het is meer door het prettige gevoel, dat ze me bezorgen, dat ik hun fijngevoelige aanpak opmerk.

Zaterdagmorgen gaat de telefoon. Het is Hoplala. ‘Ik zit de hele dag keihard te werken achter mijn PC aan mijn eigen bedrijfje. Ik heb iets nodig om naar uit te kijken. Ga jij vanmiddag soms lekker met Ysbrandt wandelen? En mag ik dan mee?’

Heks gaat elke dag met haar hondje wandelen. En deze vriendin mag altijd mee! En is het je opgevallen hoe diplomatiek ze me het gevoel bezorgt, dat ze mij een dienst bewijst? Terwijl ik natuurlijk blij ben met mijn wandelmaatje…..

images-19

Soms moppert Heks op haar eenzame Amoebe-bestaan. Vanaf het begin heb ik grote moeite gehad met het isolement, dat chronisch ziek zijn met zich mee brengt. Vooral deze onzichtbare ziekte, waarbij het grootste deel van je tijd bewegingloos naar het plafond ligt te staren. Of met nietsziende ogen naar de televisie……

Om vervolgens te horen dat je er zo goed uit ziet als je dan eindelijk weer eens de deur uit gaat!

images-20 images-21

Onlangs zijn er een paar vriendinnen in mijn leven bij gekomen, die voor me klaarstaan. Joy verzorgt mijn poezenfamilie als ik er niet ben. Gezien de staat van mijn huis bij thuiskomst vermoed ik dat ze er ook snel een stofzuiger doorheen haalt…… Bij dit alles weet ze me het gevoel te bezorgen, dat ik haar een gunst verleen door haar toe te staan mijn katten te verzorgen: Tact!

images-23

En Hoplala loodst pannen soep en ander groenvoer mijn huis in als ik helemaal omver lig! Vandaag brengt ze een lekker kluifje mee voor Ys. Ook krijgt hij heerlijke gekookte biologische kip van haar! Je begrijpt dat de liefde van Varkentje voor mijn heksenvriendinnetje huizenhoog is. Hij is altijd al dol op haar, maar nu rijst zijn liefde uit de pan.

the-power-of-tact-large

We lopen een heerlijke ronde door de duinen. Mijn hondje zwemt in een zoet vennetje. We drinken thee en snoepen koekjes en zwarte chocolade. Het zonnetje schijnt. De struiken hangen vol bottels en bessen.

Bij thuiskomst staat Cowboy te kokkerellen. Hij heeft heerlijke verse vis meegenomen uit Amsterdam. Heks wordt verwend.

things_andy_sucks_at__tact_by_pimpypants-d38fu9k

Mijn lief is niet altijd even tactvol. ‘Je lijkt wel een bejaarde!’ roept hij bijvoorbeeld meesmuilend als ik rondhompel met heupgewrichten uit de kom. Ja, hij kan me kwetsen zonder het in de gaten te hebben! Het is uiteindelijk een man natuurlijk. Dus dat heeft hij al tegen.

Tact is the ability to tell someone to go to hell in such a way that they look forward to the trip

Vanavond echter bezorgt hij me een heerlijk gevoel. Ik kan lekker op mijn lauweren rusten. Hij neemt de honneurs waar in de keuken. Af en toe hoor ik wel: ‘Waar staat dit of dat? Heb je ook zus of zo?’ Dan sleep ik m’n lamme lijf richting een of ander keukenkastje om het gewenste tevoorschijn te toveren. Verder voer ik niks uit.

Tact-239049_238x238

Later komt Frogs nog even buurten. Hij nodigt mijn lief uit voor een concert in de Melkweg. ‘Ik heb een extra vrijkaartje, Cowboy, omdat ik hen onlangs heb geïnterviewd. Het is prachtige muziek. Ik heb de CD bij me, ik zet em even op.’

samuel-butler-poet-it-is-tact-that-is-golden-not

Helaas slapen we de nacht erop heel slecht. Zowel Heks als Cowboy zijn hopeloze inslapers. Ook doorslapen is niet ons metier. Elkaar uit de slaap houden kunnen we echter als de beste. Potverdorie. Het is niet anders. We moeten er maar tactvol mee omgaan……

tact, THE POWE OF TACT, GRAPPEN OVER TACT, tact, THE POWE OF TACT, GRAPPEN OVER TACT,

images-2

Unknown-2

 

Unknown-15

Ex Animo zingt muziek van Scandinavische componisten. Hoort het zo vals te klinken? Of rammelt het toch hier en daar? Onze dirigent blijft onverstoorbaar….. Die krijg je niet gek!

stadsgehoor, Leiden, Ex Animo, Puic, Leids Harmonieorkest, Leids Amateur Festival, LAF

Zaterdagavond zingen we met ons koor, Ex Animo, op het Leids Amateur Festival. Al weken zitten we fanatiek op een aantal Scandinavische liederen te oefenen. Prachtige muziek. Een paar dagen voor het festival krijgen we een masterclass van Pekka Kostiainen, de componist van een aantal van onze liederen.

Later ontdek ik, dat hij ook een speciaal stuk heeft gecomponeerd voor het festival: ‘O Leyda Gratiosa’! Naar analogie van een compositie van de beroemde Leidse componist Cornelis Schuyt (1557-1616).

Omdat ik een uiterst moeizame week heb lig ik voornamelijk in bed. Af en toe laat ik het hondje uit. De masterclass wil ik echter niet missen. Gelukkig is de locatie waar het zich allemaal afspeelt op een steenworp afstand van mijn huis, dus dat moet lukken. Precies op tijd schuif ik de zaal in. Al snel staan we op het podium. De componist zit op de eerste rij. Als we beginnen te zingen zie je hem schrikken. Jeetje, wat klinkt het beroerd!

stadsgehoor, Leiden, Ex Animo, Puic, Leids Harmonieorkest, Leids Amateur Festival, LAF

Onze dirigent Wim de Ru trekt zich nergens iets van aan. Hij besluit er gewoon een openbare repetitie van te maken. Zonder op of om te kijken loodst hij ons door de ingewikkelde passages. Pekka Kostiainen zit er verbijsterd bij. Met zijn hippe groene schoenen met bijpassende sjaal. Wat zit hij hier nu helemaal te doen? Hij is toch niet voor de kat z’n viool helemaal naar Nederland gekomen?

Uiteindelijk springt hij overeind en begint zich er toch mee te bemoeien. En het is echt heel leuk wat hij te vetellen heeft! In het Fins weliswaar. Er is een dame, die alles weer vertaalt. Hij legt uit hoe de betekenis van de gezongen woorden echt heel belangrijk is. Wim verblikt of verbloost niet. Als Pekka zijn verhaal gedaan heeft gaat hij gewoon weer verder met zijn openbare repetitie….

stadsgehoor, Leiden, Ex Animo, Puic, Leids Harmonieorkest, Leids Amateur Festival, LAF

Omdat het toch wel erbarmelijk klinkt na de veel te korte repetitietijd besluiten we een uur voor het concert alles nog eens door te nemen. Ik ben nauwelijks bijgetrokken van mijn waardeloze week. Zodoende sleep ik me er echt heen. Aangekomen blijk ik zowel mijn bril als mijn muziek te zijn vergeten. De brillenkoker is leeg evenals mijn muziekmap….. Bizar toch weer. Ik fiets op mijn tandvlees nog een keertje heen en weer en mis zodoende het grootste deel van deze broodnodige repetitie.

De uitvoering is niet bepaald geweldig, hoewel het vanuit de zaal wel meevalt. Hoor ik achteraf…. Zoals altijd is het heel leuk om me te doen. Helaas is er nauwelijks publiek. Dit geweldige festival is zo slecht bezocht! Je gaat de regering gewoon gelijk geven, dat ze al die subsidies door de plee spoelen: Waar zijn al die cultuur-minnende mensen?

stadsgehoor, Leiden, Ex Animo, Puic, Leids Harmonieorkest, Leids Amateur Festival, LAF

Helemaal vooraan zit mijn vriendinnetje Engel. Ze heeft vroeger dit festival mee helpen organiseren, voordat ze ziek werd. Een paar oud-collega’s zwermen om haar heen als katten om de hete brei. Ze is speciaal naar me komen kijken!

Als onze zang-marteling voorbij is gaan ik lekker samen met Engel naar de volgende act kijken. We houden het niet vol tot het einde van de avond: We hebben allebei een ernstig probleem met onze energie. Gapend lopen we naar mijn huis, drinken een kopje thee, kletsen de oren van elkaar hoofd. Dan doe ik Varkentje aan de riem en wandel met Engel door de stad.

stadsgehoor, Leiden, Ex Animo, Puic, Leids Harmonieorkest, Leids Amateur Festival, LAF

Tot aan de voordeur van het stulpje van mijn vriendin blijven we maar door kwebbelen. Twee heksjes. Er is veel herkenning. We blijken een vergelijkbaar traject te hebben afgelegd. Op sommige punten dan. Andere ervaringen staan juist haaks op elkaar.

‘Het was heerlijk, schat, doen we nog eens.’ Midden in ons verhaal nemen we afscheid. Ik moet nog helemaal terug lopen en ben toch wel behoorlijk moe intussen. Als ik thuis ben blijkt Cowboy me een heleboel keer te hebben gebeld en ge-sms’t. Hij heeft zin om naar me toe te komen! Wat jammer, dat ik het niet gezien heb!

We bellen nog een hele tijd. ‘Kom gezellig morgen. Dan maken we er een leuke dag van!’ Als ik tenminste weer een beetje puf heb. Het was tenslotte toch weer een intensieve dag….

stadsgehoor, Leiden, Ex Animo, Puic, Leids Harmonieorkest, Leids Amateur Festival, LAF

Hoe is het mogelijk? Voorwerpen in heksenhuis lijken eigen leven te leiden. Zoekacties leveren niets op. Rest Heks niets anders, dan zich erbij neer te leggen…. En ook: Heks krijgt prachtige muziek van Gurdjieff cadeau!

GurdjieffGurdjieffVandaag besluit ik mijn CD’s eens op te ruimen. Aanleiding is een prachtige opname, die ik cadeau kreeg van mijn vriend de boekhandelaar: Een uiterst zeldzame uitvoering van muziek van Gurdjieff, ‘Sacred Hymns’, vertolkt door Keith Jarred. Oh, wat mooi. Rustgevende klanken vullen de ruimte terwijl ik bezig ben. Mijn muziekcollectie is een allegaartje. Veel gekregen kopietjes en veel rare of op zijn minst ongebruikelijke opnamen. Maar ook een flink aantal absolute juweeltjes.

GurdjieffGurdjieff

Een kroonjuweel is wel de verzamelbox van Sweelinck: ‘Tweede Boek der Psalmen Davids’. Er horen drie CD’s in te zitten. Ja, je hoort het goed. Horen….. Er zitten er maar twee in. Ik ben daar al een paar weken van op de hoogte, dus ik gebruik de opruimactie om het derde exemplaar op te sporen. Ze zijn knaloranje. Hoe moeilijk kan het zijn?

Gurdjieff

Vol goede moed begin ik de boel te ordenen. Ik vind van alles in verkeerde doosjes, of zomaar slingerend in de kast, soms slechts in een papiertje gewikkeld….. Maar geen spoor van Sweelinck 3. Ik begin systematisch alle doosjes open te maken, ik ontdek hierbij nog heel veel onrechtmatigheden in de opbergsystematiek. Heks stelt orde op zaken.

Geen Sweelinck.

GurdjieffGurdjieffGurdjieffGurdjieff

De laatste keer, dat ik het draaide is al eventjes terug. Ik hou nu eenmaal van stilte, dus het is hier vaak zoals nu. Helemaal stil. Maar als ik dan muziek draai, luister ik er ook naar. Zoals die avond. Sweelinck kwam helemaal binnen. Ik stuurde een extatisch berichtje naar Fiederelsje, herinner ik me.  Zij en haar man gaven me het ooit cadeau.

Gurdjieff Gurdjieff Gurdjieff Gurdjieff Gurdjieff GurdjieffGurdjieff, Gurdjieff enneagram-

Wat is er daarna met die CD gebeurd? Waar heeft hij zich verstopt? Het moet wel in een straal van een meter rond de Cd-speler zijn. Dat is een gouden wet betreffende zoekgeraakte dingen. Tenzij er natuurlijk een kwelduiveltje in het spel is. Zo eentje, die je ogen blind maakt en je handen onhandig. Dan kun je het wel op je buik schrijven te vinden wat je zoekt. Dan moet je je er maar bij neerleggen.

Gurdjieff

Dat is wat Heks gaat doen. Er zijn wel meer dingen zoek in mijn huis vandaag. Mijn bril in knaloranje koker is ook al verdwenen. Weer die kleur! Het zal wel in de lucht hangen…..

En ik ga de stilte nog maar eens verbreken met die verrukkelijk muziek van Gurdjieff…..

9516203_orig9063114aIMG_7859Gurdjieff  Gurdjieff

Opera: Armide, een prachtige vrouw legt het af tegen plicht, oorlog en geweld. Haat en wraak als typisch vrouwelijke eigenschapen. Moord en doodslag is prima, als het maar een goed christelijk doel dient.

Unknown-33 Unknown-34

Donderdagavond half zeven: Heks scheurt op haar vouwfiets naar het station. Mist een trein. Eet patat in de volgende trein. Die gaat steeds langzamer rijden. Zal ze nog op tijd komen voor de opera? Het gaat over een soortgenoot, Armide, een heks.

Unknown-39 images-135

Een half uur later kart ze over allerlei grachtjes, net op tijd arriveert ze bij het muziektheater. Tien minuten later begint het spektakel. Tijdens het eerste gedeelte overvalt me een intense vermoeidheid, de muziek voert me naar verre oorden. Knikkebollend kom ik langzaam in het stuk……

Unknown-35 Unknown-36images-138 images-137

Opeens ben ik glashelder, hoor alles, zie alles, beleef het helemaal mee. Mijn borstkas schuift open als een harmonica en de prachtige muziek vervult mijn ziel…..

russian-ballet-pavlova-and-nijinsky-in-pavillon-d-armide-1907 armide2Armide-Uncle

Tegelijkertijd verbaas ik me over het verhaal, de context. Goh, het gaat over een prachtige sterke vrouw, een heks, maar zij vertegenwoordigt wel allemaal hel en verdoemenis. En de tegenpool, de christelijke krijger met zijn plicht, moord en doodslag in zijn vaandel, is juist de goede partij. Wonderlijk bijverschijnsel van het patriarchaat, dit libretto…….

images-133 images-134

Ik zou wel eens een Armide willen schrijven, misschien een project voor het Dikkertje Tromkoor. Ik zal mijn buurman en koorgenoot eens uit zijn winterslaap schudden en voorstellen een muzikaal weerwoord te bieden aan dit gedachtengoed. In principe dan. Tijdens een vrijge-stelle-avond….. ( Zijn vrouw heet Stella)

Unknown-38 Unknown-37images-136images-142allegorial-scene

SAMEN ZINGEN!!! Goddelijke adem alom, heks heeft het er maar druk mee, even op adem komen……

Kunnen engelen eigenlijk ademen?

Hoe doen engelen dat eigenlijk met die goddelijke adem?

Gisteren in mijn kerk, waar god ook een vrouw is, preekte de dominee over zingen. De adem van god. Hoe god de mens adem in blies. Hoe zingen de verbinding van de ziel met het goddelijke symboliseert. Hoe je in samenzang deze ervaring deelt. Een prachtig gedicht van Willem Barnard , Zingen in de kerk, kwam voorbij. Er werden natuurlijk ook de nodige liederen door ons ten gehore gebracht. En tot slot zong onze voorganger de zegen. Hij heeft een prachtige stem, ook nog.

De adem van god in het Gregoriaans

De adem van god in het Gregoriaans

Vandaag was het alweer zang wat de klok sloeg. Indiaas deze keer. We zonken met onze stemmen moedertje aarde in door een uur lang Aaaa te zingen, zo laag mogelijk. We verbonden ons met  de adem van de godin, bezongen de godheid Krishna….

Krishna's goddelijke adem

Krishna’s goddelijke adem

Er stond weer een geweldige Indiase maaltijd voor ons klaar in de pauze. Daarna lag heks gestekt op de enorme trampoline in de achtertuin. Wat een feest, m’n snuit in de zon! Dat was lang geleden……Om me heen hoorde ik het gekwebbel van de andere dames. Nieuwtjes werden uitgewisseld. Een enkeling schreef ijverig een ‘partituur’ over.

De middag besteedden we aan het instuderen van een nieuwe compositie. Het ging erin als koek bij mij. ‘Hoor die heks eens alles perfect doen vandaag!’ riep Marianne, onze juf. Heks trots natuurlijk. Maar ook blij: Lekker hoor, zo’n flitsende dag!

Sarangi

Sarangi

Aan het einde van de middag kregen we nog een privé-concert van Marianne Svazek en Celine Wadier. Ze gaven ons een voorproefje van een uitvoering, die morgen voor hen op het programma staat. Celine had prachtige muziek gecomponeerd op Hindoestaanse teksten. Haar warme stem vertolkte de tekst met een fraai Frans accent. Tegelijkertijd bespeelde ze de piano, Marianne begeleidde het geheel op de Sarangi, een soort Indiase viool. Wat leuk om haar daarop te horen spelen. Een primeur voor me.

Zo blaast gods adem vrolijk door me heen en om me heen de laatste dagen, heks heeft geen klagen. Vanavond geheel gekleed, TV aan, kittens spelend om mijn hoofd, in slaap gevallen. Even uitpuffen van al die hemelse lucht…..

spelend poesje, kitten speelt

Katten snorren op de adem gods